Góc tâm linh

Không ít gia chủ khi mua hay xây nhà đều quan tâm đến vị trí, cách thức bố trí bàn thờ nói riêng và góc tâm linh nói chung trong nhà. TGGĐ đã phỏng vấn KTS. Nguyễn Lê Thế Vinh về vấn đề này.

Theo anh, việc bố trí góc tâm linh có làm ảnh hưởng đến không gian của một ngôi nhà hiện đại?

Truyền thống thờ cúng tổ tiên là một nét đẹp văn hóa tâm linh của người Việt bao đời nay. Trong ngôi nhà người Việt xưa, không gian thờ cúng, bàn thờ gia tiên là nơi diễn ra những nghi lễ và sinh hoạt gia đình quan trọng như cưới hỏi, giỗ chạp, hay sinh hoạt của gia tộc… Ngày nay, không gian ngôi nhà hiện đại tuy có những khác biệt về mặt kiến trúc, không gian nội thất so với trước nhưng nơi thờ cúng luôn được gia chủ quan tâm đặc biệt. Người thiết kế phải tìm được sự tổ chức hợp lý nhất cho không gian tâm linh quan trọng này, phù hợp với nếp sống và thói quen sinh hoạt của chủ nhà. Điều này không làm ảnh hưởng hay phá vỡ không gian mà còn là nơi để người thiết kế sáng tạo ra những không gian mới lạ, vừa mang tính tôn nghiêm vừa tạo cảm giác yên bình cho người trong nhà.

Như vậy việc bố trí nơi thờ cúng là tùy thuộc vào nếp sống, thói quen sinh hoạt, vào không gian cho phép... của mỗi gia đình. Vậy có chuẩn mực chung nào cho việc bố trí góc tâm linh?

Ngày nay, do các yếu tố khách quan về mặt diện tích, lối sống và nhu cầu của từng gia đình khác nhau, mà không gian thờ cúng cũng tùy biến theo. Nhìn chung, góc tâm linh cần được tổ chức sao cho phù hợp về quy mô, cách bố trí vật dụng với từng loại hình nhà ở cụ thể.

Ví dụ, đối với chung cư, góc tâm linh có thể là một trang thờ được treo lên tường để tiết kiệm diện tích. Hay phòng thờ được đặt ở tầng trên cùng của nhà phố, kết hợp với sân vườn, hồ nước trước sân thượng… Kích thước tủ thờ không nên quá to cũng không nên quá nhỏ. Tủ, bàn thờ nên được thiết kế đơn giản, tránh cầu kỳ. Vật liệu và màu sắc của tủ, bàn thờ nên sử dụng các màu trầm, tốt nhất là màu gỗ nâu sậm. Dù là cách bố trí nào chăng nữa, thì không gian tâm linh trong một ngôi nhà cũng cần đảm bảo tính trang nghiêm, ấm cúng và gần gũi với các thành viên trong gia đình.

Khu vực thờ cúng thường có sử dụng nhang. Vậy có giải pháp nào giúp thoát khói và chống ố vàng trên trần?

Thực tế, khói nhang ở bàn thờ gia đình rất ít, không gây ảnh hưởng nhiều với không gian trong nhà. Tuy nhiên, những ngôi nhà có trần thấp, đặc biệt là chung cư, bàn thờ đặt trên cao có thể gây ố vàng cho trần. Giải pháp đơn giản là dùng loại tủ hay trang thờ có nóc bên trên để dễ dàng vệ sinh khi cần thiết.

KTS. Nguyễn Lê Thế Vinh - Công ty Tư vấn Đầu tư & Xây dựng Quốc tế ICICCo., Ltd 

Đối với bàn thờ Thần Tài và Ông Địa nên đặt ở vị trí nào cho phù hợp?

Bàn thờ Ông Địa, ông Thần Tài luôn được đặt trên sàn nhà. Và bàn thờ dạng này xuất hiện trong những gia đình hay tổ chức có hoạt động kinh doanh. Việc bố trí cũng khá linh hoạt, tùy vào sự sắp xếp không gian kinh doanh của gia chủ. Kích cỡ và chất liệu cũng đa dạng trên thị trường và không có tính bắt buộc. Tuy nhiên, vẫn là những yêu cầu của một không gian thờ cúng, phải bố trí sao cho không gian xung quanh bàn thờ thoáng đãng, dễ thấy, và tránh lối giao thông, hạn chế va chạm.

Không gian thờ phụng thường là nơi hay lui tới của người lớn tuổi. Có những điểm gì cần chú ý khi thiết kế?

Đối với những gia đình có người lớn tuổi thì không gian tâm linh cần được chăm chút kỹ lưỡng. Cần nắm bắt được tâm ý của người già trong gia đình, nhằm trang trí cho không gian thờ đem lại cảm giác gần gũi và thoải mái nhất cho họ. Vị trí phòng thờ cũng nên cân nhắc sắp xếp gần với không gian sinh hoạt, nghỉ ngơi của người cao tuổi, để tiện cho việc di chuyển. Sự kết hợp không gian thờ phụng và không gian sinh hoạt gia đình có thể là một ý tưởng hay, giúp cho các thế hệ trong nhà gần gũi nhau hơn, góp phần giáo dục ý thức nguồn cội cho con cháu.

Xin cảm ơn anh.

Thế Giới Gia Đình